शेततळे आणि ठिबकच्या जोरावर दुष्काळातही फुलली द्राक्षबाग; अंबेजवळग्याच्या सुनीता बिरंजे यांचे जलनियोजन

धाराशिव : भूजल पातळी खालावल्याने पिण्याच्या आणि शेतीच्या पाण्याचा प्रश्न गंभीर झाला असताना धाराशिव तालुक्यातील अंबेजवळगे येथील शेतकरी सुनीता बिरंजे यांनी जलव्यवस्थापनाचा आदर्श घालून दिला आहे. शेततळ्यातील पाण्याचा काटेकोर वापर करून त्यांनी दुष्काळातही आपली दोन एकर द्राक्षबाग टिकवली आहे.

बिरंजे यांची तीन एकर शेती असून त्यात दोन एकर द्राक्षबाग, अर्धा एकर कांदा आणि ३० बाय ३० मीटरचे शेततळे आहे. पावसाळ्यात कूपनलिकेच्या पाण्याने त्यांनी हे शेततळे पूर्ण भरून ठेवले. आता कूपनलिकेला केवळ अर्धा तास इंचभर पाणी येते, तेही शेततळ्यातच सोडले जाते. द्राक्षबागेला ठिबकने आणि कांद्याला तुषार सिंचनाने पाणी दिले जात असल्याने सुमारे ६० टक्के पाण्याची बचत होते. याच पाण्यावर पुढील आठ महिने बाग जगवण्याचे त्यांचे नियोजन आहे.

गेल्या वर्षी या बागेतून त्यांना पाच लाख रुपयांचे उत्पन्न मिळाले होते. बागेची ऑक्टोबर छाटणी नुकतीच पूर्ण झाली असून चार महिन्यांत उत्पादन हाती येईल. शेततळे नसते तर बाग सोडून देण्याची वेळ आली असती; पावसाळ्यातील किंवा कूपनलिकेचे पाणी साठवून काटकसरीने वापरल्यासच दुष्काळाशी लढता येते, असे सुनीता बिरंजे सांगतात.

या नियोजनामुळे कुटुंबाला आणि जनावरांनाही पिण्याच्या पाण्याची अडचण आलेली नाही. पाण्याचा प्रत्येक थेंब वाचवण्यासाठी कुटुंबाने तूर्तास इतर पिके न घेता द्राक्षबागेवरच लक्ष केंद्रित केले आहे. बहुतांश शेतकऱ्यांकडे आता पाणी नाही आणि कूपनलिका आटू लागल्या आहेत; मात्र शेततळ्यामुळे बाग आणि कांदा जगवता आला, असे प्रशांत बिरंजे यांनी सांगितले.

माहिती स्रोत: सकाळ